Burnout: Cần hiểu hiện tượng ‘trẻ tuổi tài cao’ bị kiệt sức trong công việc

Tin một chuyên gia Việt Nam, Tiến sĩ Phạm Hy Hiếu, rời OpenAI ở Hoa Kỳ vì kiệt sức, trở về Việt Nam để hồi phục sức khỏe tinh thần đang được cộng đồng mạng tranh luận nhiều.

Điều đáng nói là thái độ tích cực của TS Hiếu, không né tránh việc “gọi đúng tên sự việc” liên quan tới Anh.

Đây là câu chuyện không mới nhưng đang được các nước nói đến nhiều để tìm giải pháp chứ không phải để chê trách.

Ví dụ, nhiều nước đã có bảng Chỉ số Kiệt sức (Burnout Index) hoặc Báo cáo Kiệt sức để nắm bắt tình hình trên thị trường lao động và đánh giá tác động với ngành y tế, giáo dục.

Ví dụ, bản báo cáo thường niên lần thứ hai của Anh quốc (Burnout Report 2025) đã nêu ra rằng mức độ căng thẳng của cả nước tăng chứ không giảm.

Khảo sát 4.418 người lớn ở Vương quốc Anh do YouGov thực hiện cho thấy nguy cơ kiệt sức vẫn còn phổ biến, với một trong ba (34%) người lớn trải qua mức độ áp lực hoặc căng thẳng cao hoặc cực độ “luôn” hoặc “thường xuyên” trong năm vừa qua, so với 35% của năm trước.

Trong khi đó, chín trên mười (91%) đã trải qua áp lực hoặc căng thẳng cao tại một thời điểm nào đó trong năm qua.

Nhiều người vẫn có nguy cơ bị kiệt sức, với 9 trên 10 người trải qua mức độ áp lực hoặc căng thẳng cao hoặc cực độ trong năm 2024.

Báo cáo công bố tháng 1/2025 cho thấy có dấu hiệu về khoảng cách thế hệ ngày càng nới rộng và suy giảm lòng tin, khi những người 18–24 tuổi có khả năng nghỉ làm do sức khỏe tâm thần kém gây ra bởi căng thẳng cao nhất, trong bối cảnh khả năng họ tâm sự với quản lý trực tiếp về mức độ căng thẳng giảm mạnh.

Có vẻ như, theo thống kê ở Anh, giới trẻ có sức chịu đựng thấp hơn nhóm cao tuổi hơn.

Ví dụ, có tới 33% người được khảo sát ở độ tuổi 18-24 nói họ cảm thấy nhàm chán với công việc của mình, cao hơn so với mức chỉ có 16% ở độ tuổi 55+.

Thông tin ở đây hấn mạnh cách các người lao động trẻ có thể được hỗ trợ tốt hơn, khi khảo sát cho thấy người 18–24 tuổi có khả năng cao nhất nói rằng các can thiệp như điều chỉnh hợp lý, đào tạo về sức khỏe tâm thần và một quản lý trực tiếp hỗ trợ sẽ giúp giảm căng thẳng và ngăn ngừa kiệt sức.

Đây không phải là điều chỉ xảy ra ở Anh. Kiệt sức vì cường độ làm việc trong ngành công nghệ cao (tech industry) được nói đến lâu nay trên toàn thế giới.

Năm 2022, The Burnout Index thực hiện khảo sát với 32.644 chuyên gia công nghệ tại 33 quốc gia và ghi nhận 62% trong số họ “cảm thấy kiệt sức về cả thể chất lẫn tinh thần do áp lực công việc”.

Điều này có ảnh hưởng nghiêm trọng tới năng suất lao động, khả năng sáng tạo ở các ngành mũi nhọn cho nền kinh tế.

Hiện nay, nhiều nước đã chú tâm hơn vào các giải pháp hỗ trợ tâm lý, sức khỏe tâm thần và trị liệu, thay vì chê bai, lên án.