Đảng cầm quyền ở Đức đã nghiên cứu đề xuất bỏ quy chế song tịch
Phó chủ tịch khối nghị sĩ hai đảng cầm quyền CDU/CSU Günter Krings xác nhận chính phủ Đức đang nghiên cứu đề xuất siết chặt quy trình nhập tịch của khối liên minh bảo thủ CDU/CSU (và cánh hữu/thanh niên của đảng) nhằm mục đích đảo ngược hoặc sửa đổi Luật Quốc tịch (StAG).
Đây là luật được chính phủ liên minh SPD/Xanh/FDP) thông qua năm 2024, cho phép công dân nước ngoài khi nhập tịch Đức được giữ quốc tịch cũ.
Nay, ông Krings phê phán luật cho phép song tịch do các chính phủ trước đưa ra là “quá nhanh, quá dễ”.
Phát biểu của ông với báo Anh được nêu ra trước bầu cử địa phương ở bang Saxony-Anhalt (06/09), khi đảng cực hữu bài ngoại AfD thắng lớn trong phạm vi một bang.
Thông điệp của AfD là nhấn mạnh tính cách Đức của quốc gia và đe dọa trục xuất người nước ngoài “thiếu giấy tờ, thiếu bằng chứng hội nhập”.
Theo các báo châu Âu, bối cảnh thực tế và tình trạng pháp lý hiện tại của các đề xuất bỏ song tịch này gồm có:
1. Yêu cầu bỏ quốc tịch cũ (xoá bỏ song tịch) khi tuyên thệ nhập tịch Đức:
CDU/CSU từ lâu đã phản đối việc cho phép song tịch đại trà (Doppelpass). Họ cho rằng điều này giảm bớt động lực hội nhập và gây ra mâu thuẫn về lòng trung thành.
Thực tế luật hiện hành:
Luật thông qua giữa năm 2024 cho phép song tịch hoàn toàn. Người xin quốc tịch Đức không còn bị bắt buộc phải từ bỏ quốc tịch gốc.
Việc CDU muốn đảo ngược điều này hiện mới dừng lại ở yêu cầu chính trị/nguyện vọng của đảng chứ chưa phải luật chính thức.
Kể cả có thành luật thì những người đã song tịch không thể bị mất quốc tịch Đức, theo quy định của điều 16 Hiến pháp Liên bang. Nhưng nếu thành luật hậu quả sẽ rất lớn với những người muốn nhập tịch Đức về sau này.
2. Nâng chuẩn tiếng Đức lên mức cao hơn B1:
Ý định của CDU: Nâng yêu cầu năng lực ngôn ngữ lên mức cao hơn (ví dụ B2 hoặc C1), đòi hỏi khả năng diễn đạt các chủ đề phức tạp chứ không dừng ở mức giao tiếp hàng ngày (B1).
Thực tế luật hiện hành: Tiêu chuẩn pháp lý tối thiểu áp dụng rộng rãi vẫn là chứng chỉ B1.
3. Tự chủ tài chính 100% (Không nhận trợ cấp xã hội):
Ý định của CDU: Yêu cầu ứng viên phải hoàn toàn tự bảo đảm chi phí sinh hoạt từ thu nhập cá nhân/gia đình, chấm dứt các ngoại lệ nhận trợ cấp xã hội (như Bürgergeld).
4. Cam kết chống chủ nghĩa bài Do Thái (Anti-Semitism):
Ý định & Thực tế: Đây là điều khoản đã chính thức trở thành luật. Sau các sự kiện địa chính trị và làn sóng bài Do Thái gia tăng, Đức đã đưa nghĩa vụ cam kết thừa nhận trách nhiệm lịch sử của Đức, bảo vệ cuộc sống của người Do Thái và phản đối mọi hình thức bài Do Thái vào nội dung bài thi nhập tịch (Einbürgerungstest) cũng như đơn cam kết pháp lý.
AfD có thể làm được gì?
Sau bầu cử ở tiểu bang phía Đông, Saxony-Anhalt, đảng cực hữu AfD đã giành được 43,8% phiếu cử tri ở bang này.
Tuy con số chưa đủ để họ nắm quyền hành pháp tại bang, đây là cơn địa chấn đánh dấu xu thế thiên về cánh hữu ở Đức đang gia tăng. AfD từng đề xuất chính sách “tái di cư”-(remigration), trục xuất ồ ạt người nước ngoài đã tới Đức sinh sống về quê cũ của họ.
Sức ép từ AfD đóng vai trò như chất xúc tác mạnh mẽ khiến CDU phải hành động nhanh chóng và quyết liệt hơn để trấn an cử tri và tỏ ra cứng rắn hơn trong vấn đề người nhập cư và ngoại kiều cùng hội nhập văn hoá.
Tuy nhiên, cốt lõi của việc đòi hủy bỏ song tịch vẫn dựa trên lập trường bảo thủ vốn có của CDU về khái niệm quốc tịch và hội nhập.
